
توقف زورگویی طالبان بر هزارهها؛ چند نهاد قطعنامهی مشترک صادر کردند
شبکه دیاسپورای هزاره اعلام کرده است که شماری از احزاب سیاسی، نهادهای مدنی و اجتماعی، شخصیتهای سیاسی و دانشگاهی، در قطعنامهای مشترک خواستار رسیدگی به موارد آزار و اذیت قومی و مذهبی، کوچ اجباری، غصب زمین و املاک، نقض حقوق اساسی هزارهها و شیعیان در افغانستان شدهاند.
این قطعنامه پس از نشست آنلاین نمایندگان این جریانها در ۲۵ اکتوبر ۲۰۲۶، تهیه شده و شبکه دیاسپورای هزاره، امروز چهارشنبه، ۲۸ اکتوبر، آن را پس از دریافت دیدگاه همه تأییدکنندگان منتشر کرده است.
امضاکنندگان در این قطعنامه گفتهاند که وضعیت کنونی هزارهها و شیعیان را در چارچوب تجربه تاریخی ستم بر هزارهها بررسی میکنند و مواردی چون خشونتهای هدفمند، قتل، کوچ اجباری، تصرف زمین و املاک را از نگرانیهای جدی خود میدانند.
آنان در بخشی از قطعنامه نوشتهاند: «ما این وضعیت را در چارچوب تجربه تاریخی ستم بر هزارهها، از جمله خشونتهای مکرر از آزار و اذیت، قتلهای نسلکشانه و محرومسازی هدفمند از حقوق اساسی میدانیم.»
امضاکنندگان تأکید کردهاند که طرح این نگرانیها به معنای نادیدهگرفتن وضعیت عمومی افغانستان و نقض حقوق بشر در سایر بخشهای کشور نیست. آنان از سیاستهای محدودکننده و سرکوبگرانه طالبان علیه زنان و دختران، نیروهای امنیتی پیشین، فعالان مدنی و سیاسی و رسانهها نیز ابراز نگرانی کردهاند.
در این قطعنامه همچنین به کشتار غیرنظامیان در ولایتهای پنجشیر، بغلان، تخار، بدخشان و قندهار و گزارشهای مربوط به تصرف املاک باشندگان برخی مناطق کابل، بهویژه نواحی نهم، پانزدهم و ناحیه چهارم شهر جلالآباد اشاره شده است.
در ماده نخست قطعنامه، امضاکنندگان تصرف قدرت از سوی طالبان را فاقد مشروعیت ملی و مردمی دانستهاند و گفتهاند که بهرسمیتشناختن این گروه از طریق زور و خشونت، برای آن مشروعیت ایجاد نمیکند.
آنان با اشاره به ادامه تبعیض، کوچ اجباری، تصرف املاک و نقض حقوق اساسی هزارهها هشدار دادهاند که وضعیت کنونی دیگر قابل تحمل نیست.
در متن قطعنامه آمده است: «به گروه طالبان صریحاً اعلام میکنیم که جامعه هزاره دیگر نمیتواند تداوم این سطح از ستم، تبعیض، کوچ اجباری، تصرف املاک و نقض حقوق اساسی را بپذیرد.»
امضاکنندگان وضعیت کنونی را بحرانی توصیف کرده و هشدار دادهاند که ادامه آن میتواند پیامدهای سیاسی، اجتماعی و حقوقی داشته باشد. آنان مسئولیت پیامدهای ادامه این وضعیت را متوجه طالبان دانستهاند.
در بخش دیگری از همین ماده، بر حق جامعه هزاره برای دفاع از حقوق اساسی خود تأکید شده است. در قطعنامه آمده است: «جامعه هزاره حق مشروع و غیرقابل سلب خود میداند که از جان، کرامت انسانی، امنیت فردی، آزادی، خانه، زمین و املاک و سایر حقوق اساسی خویش دفاع کند و از ابزارهای مدنی، سیاسی، حقوقی و سایر شیوههای مشروع دفاع از خود بهره گیرد.»
در ماده دوم قطعنامه، از هزارهها و شیعیان در سراسر افغانستان خواسته شده است که در برابر تبعیض، کوچ اجباری، غصب زمین و نقض حقوق اساسی خود حساس و متحد باشند.
امضاکنندگان تأکید کردهاند: «در سراسر افغانستان میخواهیم از مردم هزاره و شیعه در برابر هرگونه ظلم، تبعیض، کوچ اجباری، غصب زمین و مالکیت و نقض حقوق اساسی خود حساس، هوشیار و متحد باشند و اجازه ندهند نقض حقوقشان به امری عادی و پذیرفتهشده تبدیل شود.»
آنان همچنین از احزاب سیاسی، نهادهای مدنی و اجتماعی، شخصیتهای مستقل و نسل جوان هزاره خواستهاند که همبستگی خود را تقویت کنند و موارد نقض حقوق را با رعایت اصول امنیت و مستندسازی معتبر ثبت کنند.
در این بخش، امضاکنندگان همبستگی، سازمانیافتگی، آگاهی تاریخی و پیگیری مستمر حقوق را از عوامل تقویت توانایی جامعه هزاره برای دفاع از خود و اثرگذاری بر آینده افغانستان دانستهاند.
در ماده سوم قطعنامه، از احزاب و جریانهای سیاسی، نهادهای مدنی و اجتماعی و نمایندگان سایر اقوام افغانستان خواسته شده است که در برابر آزار و اذیت قومی و مذهبی، کوچ اجباری، تصرف زمین و املاک و نقض حقوق اساسی هزارهها و شیعیان موضع مسئولانه اتخاذ کنند.
در متن قطعنامه آمده است: «از احزاب و جریانهای سیاسی، نهادهای مدنی و اجتماعی و شخصیتهای مستقل و نمایندگان سایر اقوام افغانستان میخواهیم در برابر آزار و اذیت قومی و مذهبی، کوچ اجباری، تصرف زمین و املاک و نقض حقوق اساسی هزارهها و شیعیان بیتفاوت نباشند و در برابر این اقدامات موضع مسئولانه اتخاذ کنند.»
امضاکنندگان هشدار دادهاند که ادامه سیاستهای تبعیضآمیز میتواند به روابط اجتماعی و همزیستی میان اقوام آسیب برساند و زمینه اختلافها و تنشهای اجتماعی را گسترش دهد.
در ماده چهارم قطعنامه، از سازمان ملل متحد، نهادهای بینالمللی حقوق بشر، دولتها و سازمانهای منطقهای خواسته شده است که گزارشهای مربوط به آزار و اذیت قومی و مذهبی، قتلهای هدفمند، کوچ اجباری و غصب زمین و املاک هزارهها را بهگونه مستقل بررسی کنند.
آنان همچنین از جامعه جهانی خواستهاند که از بهرسمیتشناختن یا عادیسازی سیاسی طالبان بدون توجه جدی به وضعیت حقوق بشر و حقوق اساسی مردم افغانستان پرهیز کند و مطالبات جامعه هزاره را در تعاملات سیاسی و حقوقی خود در نظر بگیرد.
این قطعنامه در حالی منتشر میشود که پس از بازگشت طالبان به قدرت در اگست ۲۰۲۱، گزارشهایی درباره اخراج اجباری هزارهها از خانههایشان و تصرف زمینهای آنان، از جمله شهرک امید سبز در کابل و مناطق هزارهنشین دیگر در ولایتهای دایکندی و ارزگان نیز منتشر شده است.




